Zelfscan kassa systemen lijken op het eerste gezicht simpel: je scant je boodschappen, rekent af en loopt de winkel uit. Toch merken veel klanten dat ze regelmatig worden stilgezet voor een controle. Dat voelt soms willekeurig, maar volgens verschillende experts en berichten over supermarkten zit daar meestal een algoritme achter dat gedrag analyseert.
Zelfscankassa-algoritme exposed
Winkels gebruiken zulke systemen omdat er bij zelfscankassa’s vaker producten niet worden afgerekend dan bij een gewone kassa. Daarom worden er steekproeven gedaan. In veel gevallen blijkt tijdens zo’n controle overigens helemaal niets mis te zijn, maar het systeem probeert risico’s te verkleinen door bepaalde klanten vaker te selecteren. Dat betekent dat een zelfscan kassa niet alleen kijkt naar toeval, maar ook naar patronen en acties tijdens het winkelen.
Volgens deskundigen kan zo’n algoritme bepalen dat sommige klanten vaker gecontroleerd worden, bijvoorbeeld op basis van eerdere transacties of gedrag tijdens het scannen. Daardoor kan het gebeuren dat jij meerdere keren achter elkaar wordt uitgepikt.
Het algoritme kijkt vooral naar gedrag
Wat veel mensen niet weten, is dat een zelfscan kassa meestal niet kijkt naar wie je bent, maar naar hoe je je boodschappen scant. Vooral het tempo en de volgorde van handelingen spelen daarbij een rol. Wanneer iemand bijvoorbeeld lang twijfelt voordat een product wordt gescand of vaak pauzes laat vallen, kan dat voor het systeem afwijkend gedrag lijken.
Ook het verwijderen van producten tijdens het scannen kan invloed hebben. Als een artikel eerst wordt gescand en daarna weer wordt verwijderd, kan het algoritme dat interpreteren als een mogelijk risico. Dat betekent niet automatisch dat er iets mis is, maar de kans op een controle kan wel groter worden.
Daarnaast letten sommige systemen op andere signalen, zoals hoe lang iemand in de winkel rondloopt of hoeveel producten er uiteindelijk in het mandje liggen in verhouding tot wat er gescand is. In bepaalde situaties kan dat voldoende zijn om een extra controle bij de zelfscan kassa te activeren.
Tekst loopt verder onder de video
Klantenkaart en risicoprofiel spelen ook mee
Bij veel supermarkten speelt een klantenkaart een grotere rol dan mensen denken. Wanneer klanten zich registreren en vaker op dezelfde manier boodschappen doen, kan het systeem een soort profiel opbouwen. Dat profiel helpt bepalen hoe groot de kans is dat iemand gecontroleerd wordt bij een zelfscan kassa.
Klanten die vaker correct hebben gescand, kunnen na verloop van tijd minder vaak worden gecontroleerd. Andersom kan iemand juist vaker worden geselecteerd wanneer er eerder iets niet goed is gegaan tijdens een controle. Volgens experts is dit een manier voor winkels om gerichter steekproeven uit te voeren.
Naast deze gegevens kunnen ook andere factoren meespelen. Bijvoorbeeld wanneer iemand contant betaalt bij een zelfscankassa of wanneer bepaalde producten vaker betrokken zijn bij controles. Sommige winkels laten zelfs weten dat bij specifieke artikelen extra controle kan plaatsvinden.
Technologie achter de controles wordt steeds slimmer
De technologie achter de zelfscan kassa ontwikkelt zich steeds verder. In sommige winkels wordt al gekeken naar data-analyse of systemen die afwijkingen herkennen in koopgedrag. Als iemand bijvoorbeeld altijd dezelfde producten koopt maar die ineens niet scant, kan dat een signaal zijn voor het systeem.
Daarnaast wordt verwacht dat camera’s en andere technologie in de toekomst vaker een rol gaan spelen bij het controleren van transacties. Die kunnen bijvoorbeeld analyseren of producten daadwerkelijk worden gescand wanneer ze in een mandje of winkelwagen worden gelegd.
Toch blijft een deel van de controles ook mensenwerk. Medewerkers kunnen soms zien hoeveel artikelen iemand heeft gescand en besluiten om extra te controleren wanneer dat opvallend weinig lijkt in vergelijking met een volle kar. Uiteindelijk probeert de winkel zo diefstal te beperken zonder dat het winkelen voor klanten te lastig wordt.
Wie rustig en consistent scant, producten niet steeds verwijdert en zijn aankopen netjes afrondt, heeft doorgaans minder kans om bij de zelfscan kassa gecontroleerd te worden.
Check ook:
