De Verenigde Naties waarschuwen voor een uitzonderlijk krachtige super-El Niño die het risico op extreem weer wereldwijd flink vergroot. Volgens de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO) is het vrijwel zeker dat het klimaatfenomeen tot minstens februari 2027 aanhoudt. Landen moeten rekening houden met extreme hitte, langdurige droogte, bosbranden en zware overstromingen.
Tekst loopt verder onder de video
El Niño kan krachtigste in tientallen jaren worden
El Niño ontstaat wanneer het oppervlaktewater in het centrale en oostelijke deel van de tropische Stille Oceaan sterk opwarmt. De passaatwinden verzwakken, waardoor warm water terugstroomt richting Zuid-Amerika. Dit beïnvloedt luchtstromen, temperaturen en neerslagpatronen over de hele wereld.
De huidige El Niño ontwikkelt zich opvallend snel. In belangrijke delen van de Stille Oceaan ligt de temperatuur van het oppervlaktewater al meer dan 2 graden boven het gemiddelde. Onder het wateroppervlak zijn plaatselijk zelfs afwijkingen van ongeveer 8 graden gemeten.
De WMO verwacht dat het fenomeen tegen het einde van 2026 zijn hoogtepunt bereikt. Als deze ontwikkeling doorzet, kan het volgens WMO-directeur Celeste Saulo de krachtigste El Niño sinds het begin van de moderne metingen worden.
“Als het zo doorgaat, kan hij de sterkste worden sinds het begin van onze metingen”, waarschuwt Saulo. Sinds 1950 zijn slechts enkele El Niño’s als “zeer sterk” geclassificeerd.
Super-El Niño vergroot risico op natuurrampen
Een zeer sterke El Niño kan grote veranderingen veroorzaken in de wereldwijde hoeveelheid neerslag. Sommige regio’s krijgen te maken met ernstige droogte en mislukte oogsten, terwijl elders juist extreme regenval en overstromingen dreigen.
In delen van Latijns-Amerika zijn de gevolgen al zichtbaar. In de Droge Corridor van Centraal-Amerika zijn oogsten mislukt en neemt de voedselonzekerheid toe. Ook ecosystemen, infrastructuur, watervoorziening en volksgezondheid kunnen onder druk komen te staan.
“El Niño is in staat om gemeenschappen en economieën harde klappen toe te brengen”, zegt Saulo. Volgens haar worden de ontwrichting en schade door droogte en overstromingen waarschijnlijk groter naarmate het fenomeen sterker wordt.
VN-secretaris-generaal António Guterres spreekt van een ernstige situatie. “De wereld bevindt zich in de gevarenzone van extreem weer”, waarschuwt hij.
Bijna 100 procent kans dat El Niño aanhoudt
De WMO schatte de kans op een sterke El Niño begin juni nog op maximaal 90 procent. Inmiddels is er een bijna 100 procent kans dat het fenomeen tot februari 2027 actief blijft. De Amerikaanse weerdienst NOAA schat de kans op een zeer sterke El Niño op ruim 90 procent.
Deze percentages betekenen niet hetzelfde. De WMO spreekt over de verwachte duur, terwijl NOAA de mogelijke kracht beoordeelt.
Wat merkt Nederland ervan?
Voor Nederland zijn de gevolgen nog moeilijk te voorspellen. Eerdere El Niño’s gingen hier vaker samen met zachtere winters en nattere lentes. Dat patroon hoeft zich deze keer echter niet te herhalen, omdat geen twee El Niño’s hetzelfde verlopen.
De super-El Niño komt bovendien boven op de door broeikasgassen veroorzaakte opwarming van de aarde. Daardoor kan 2027 volgens de WMO mogelijk het warmste jaar sinds het begin van de metingen worden. De organisatie roept landen daarom op waarschuwingssystemen te verbeteren en zich tijdig voor te bereiden op extreem weer.
Check ook:
