Nederland beleeft een van de meest extreme hitteperiodes van de afgelopen jaren. Het KNMI houdt de situatie nauwlettend in de gaten en overlegt opnieuw of de huidige waarschuwing moet worden opgeschaald naar Code Rood. Vrijdag worden op meerdere plaatsen temperaturen van 37 tot lokaal zelfs 38 graden verwacht. Ook de nachten blijven uitzonderlijk warm, waardoor het lichaam nauwelijks de kans krijgt om af te koelen.
Op dit moment geldt in vrijwel heel Nederland code oranje. Voor zaterdag staat die waarschuwing al vast, terwijl meteorologen blijven beoordelen of de situatie ernstig genoeg wordt voor de hoogste waarschuwing.
Tekst loopt verder onder de video
Wanneer geeft het KNMI Code Rood af?
Niet alleen de temperatuur telt
Veel mensen denken dat Code Rood automatisch wordt afgegeven zodra een bepaalde temperatuur wordt bereikt. Volgens het KNMI werkt dat anders. De hoogste waarschuwing is niet alleen afhankelijk van het weer, maar vooral van de verwachte gevolgen voor de samenleving.
Het KNMI legt uit dat bij het bepalen van een kleurcode wordt gekeken naar de impact op onder meer de gezondheid, het verkeer, evenementen, hulpdiensten en andere maatschappelijke processen. Daarbij wordt samengewerkt met veiligheidsregio’s en crisispartners.
Code rood wordt volgens het KNMI alleen afgegeven bij “weer met een grote impact op de samenleving waarbij de kans op schade, letsel of ontwrichting zeer groot is.”

Waarom is deze hitte zo bijzonder?
Vrijdag wordt waarschijnlijk de heetste dag van de week. Volgens de verwachtingen stijgt het kwik in De Bilt naar 37 tot 38 graden en kan het lokaal zelfs nog warmer worden. Ook de nacht ervoor verloopt uitzonderlijk warm. Op sommige plaatsen blijft de temperatuur boven de 20 graden, waardoor sprake is van een tropennacht.
Juist die combinatie van extreem warme dagen en nauwelijks afkoeling in de nacht vergroot de gezondheidsrisico’s. Vooral ouderen, jonge kinderen en mensen met een kwetsbare gezondheid kunnen hierdoor sneller last krijgen van uitdroging, hitte-uitputting of oververhitting.
Het KNMI waarschuwt bovendien dat de zogenoemde hittekracht in de middag op veel plaatsen kan oplopen tot 9 of zelfs 10, de hoogste categorie.

Overal worden maatregelen genomen
Door de extreme hitte worden in heel Nederland maatregelen genomen. Evenementen passen hun programma aan, sportactiviteiten worden afgelast of verplaatst en organisaties richten extra waterpunten en schaduwplekken in.
Ook Rijkswaterstaat heeft het hitteprotocol uitgebreid. Automobilisten met pech worden sneller naar een veilige plek gebracht en sommige werkzaamheden aan wegen zijn uitgesteld vanwege de hoge temperaturen.
KNMI blijft situatie voortdurend beoordelen
Voor zaterdag geldt inmiddels in vrijwel heel Nederland code oranje. Ondertussen blijft het KNMI meerdere keren per dag beoordelen of een verdere opschaling naar Code Rood noodzakelijk is.
Het weerinstituut benadrukt dat een dergelijke waarschuwing alleen wordt ingezet bij uitzonderlijke situaties. Daarom wordt niet alleen gekeken naar de temperatuur, maar vooral naar de vraag hoeveel maatschappelijke ontwrichting en gezondheidsrisico’s de hitte veroorzaakt.
Voor inwoners blijft het advies onverminderd gelden: drink voldoende water, vermijd zware inspanning tijdens de warmste uren van de dag, zoek de schaduw op en let extra goed op kwetsbare mensen in je omgeving. De komende uren moet blijken of de uitzonderlijke hitte aanleiding geeft voor de hoogste weerswaarschuwing die Nederland kent.
Check ook: